Wie een plat dak heeft dat aan vervanging toe is, komt vrijwel altijd bij dezelfde twee opties uit: bitumen of EPDM. In theorie lijken het gewoon twee verschillende soorten dakbedekking, maar in de praktijk gedragen ze zich heel anders. Dat verschil merk je vooral na een paar jaar, wanneer de eerste spanningen, bewegingen en weersinvloeden hun werk hebben gedaan. In regio’s als Rivierenland, de Betuwe en de Bommelerwaard speelt dat nog sterker, omdat hier veel daken te maken hebben met een ondergrond die licht meebeweegt.
De vraag “wat is beter?” is daarom zelden zwart-wit. Het hangt af van wat er nu op je dak ligt, hoe het dak wordt gebruikt en hoe gevoelig de constructie is voor vocht en temperatuur.
Bitumen wordt al tientallen jaren toegepast op platte daken. Het is flexibel, waterdicht en relatief goed bestand tegen mechanische belasting. Dat maakt het geschikt voor daken waar mensen lopen, waar installaties staan of waar grind ligt. In steden als Zaltbommel, Tiel en Oss zien we bitumen vaak op oudere woningen en bedrijfspanden omdat het zich goed laat herstellen.
Die herstelbaarheid is belangrijk. Wanneer een naad loslaat of een scheur ontstaat, kan dat vaak lokaal worden gerepareerd. Alleen moet je dan wel weten waar de schade zit. In zulke situaties is het opsporen van daklekkages vaak nodig om te voorkomen dat er op de verkeerde plek wordt gewerkt.
Bitumen heeft echter ook een zwakke kant: het veroudert. Door zonlicht en temperatuurverschillen wordt het langzaam harder en minder elastisch. Dat merk je pas wanneer er blaasvorming, scheurtjes of lekkages ontstaan — vaak jaren nadat het proces is begonnen.
EPDM is een synthetisch rubber. In plaats van meerdere banen met naden bestaat een EPDM-dak vaak uit één groot vel dat over het dak wordt gelegd. Dat betekent minder lasnaden en minder plekken waar water kan binnendringen. Vooral op kleinere, eenvoudige daken in bijvoorbeeld Andelst, Maurik of Nieuwaal kan dat een voordeel zijn.
EPDM blijft bovendien langer elastisch. Het droogt niet uit zoals bitumen en reageert minder heftig op zonlicht. Daardoor zie je minder snel verouderingsscheurtjes. Tegelijk is het materiaal gevoeliger voor scherpe voorwerpen en minder makkelijk plaatselijk te herstellen. Als er schade ontstaat, moet vaak een groter deel van het dak worden aangepakt.
Twijfel je welk materiaal bij jouw dak past, dan geeft een preventieve dakinspectie vaak meer duidelijkheid dan technische specificaties. De staat van de ondergrond en de huidige dakopbouw wegen namelijk zwaarder dan het materiaal alleen.
Het echte verschil tussen bitumen en EPDM zie je niet op dag één, maar pas wanneer er iets misgaat. Bitumen laat meestal eerst kleine signalen zien: bobbels, haarscheurtjes of loskomende leislag. EPDM blijft vaak lang ongeschonden, maar als het dan fout gaat, gebeurt dat meestal plotseling.
In de praktijk zien we dat huiseigenaren in plaatsen als Arnhem en Ede hierdoor soms te laat ingrijpen. Er lijkt niets aan de hand, totdat er ineens water in de isolatie zit. Alleen een visuele controle vanaf de buitenkant is dan niet genoeg om de ernst te bepalen.
Twijfel je of jouw dak nog gezond is, dan kan een gerichte inspectie helpen om dat risico in beeld te brengen — zonder dat er meteen aan vervanging gedacht hoeft te worden.
Veel mensen met een ouder bitumen dak vragen zich af of ze bij vervanging moeten overstappen op EPDM. Het antwoord hangt vooral af van wat er onder de huidige laag zit. Als de onderconstructie en isolatie nog goed zijn, kan een nieuw bitumensysteem of een EPDM-laag allebei prima werken. Zijn er al vochtproblemen of verzakkingen, dan kan het ene materiaal juist meer risico geven dan het andere.
Daarom is het belangrijk om het hele dak als systeem te bekijken. Dat wordt ook uitgelegd in de bredere context van plat dak met bitumen: opbouw, levensduur en wat er in de praktijk misgaat.
Bitumen en EPDM worden vaak tegenover elkaar gezet alsof het één altijd beter is dan het ander. In werkelijkheid zien we in de Bommelerwaard en Betuwe dat beide materialen jarenlang goed kunnen functioneren — mits ze op de juiste ondergrond en met de juiste detaillering zijn aangebracht.
Wie alleen op basis van materiaal kiest, loopt het risico dat een onderliggend probleem wordt genegeerd. En juist die verborgen problemen zorgen later voor lekkages, schimmel en warmteverlies.
Na deze vergelijking is het daarom logisch om te kijken naar wat je met een bestaand dak kunt doen voordat je überhaupt aan een nieuw systeem begint. Dat wordt verder uitgewerkt bij bitumen over bitumen aanbrengen: wanneer kan dat wel en wanneer niet?.
Wat gaat langer mee: bitumen of EPDM?
EPDM blijft doorgaans langer elastisch en veroudert minder snel door zonlicht. Bitumen kan echter ook een lange levensduur hebben, mits het goed onderhouden wordt en niet voortdurend nat blijft.
Is EPDM altijd beter dan bitumen?
Nee. Op eenvoudige daken zonder veel doorvoeren kan EPDM een voordeel zijn. Op complexere daken met randen, opstanden en installaties is bitumen vaak beter te detailleren en makkelijker te herstellen.
Kan ik van bitumen overstappen naar EPDM?
Dat kan, maar alleen als de onderliggende lagen droog en stabiel zijn. Als er al vocht of vervorming in het dak zit, kan een overstap juist extra risico geven.
Welke dakbedekking is beter bij beweging in de ondergrond?
Bitumen kan kleine bewegingen goed opvangen door zijn gelaagde structuur. EPDM is elastisch, maar bij sterke of ongelijkmatige beweging kan de hechting met de ondergrond kwetsbaar worden.
Hoe weet ik wat voor mijn dak de beste keuze is?
Dat hangt af van de huidige opbouw, de staat van de isolatie en de manier waarop water wordt afgevoerd. Alleen een inspectie van het bestaande dak kan dat betrouwbaar bepalen.