Een lekkage bij een plat dak ontstaat zelden plotseling. In Rivierenland, de Betuwe en de Bommelerwaard zien we dat water vaak al weken of zelfs maanden zijn weg onder de dakbedekking heeft gevonden voordat het binnen zichtbaar wordt. Tegen de tijd dat er een vochtplek op het plafond verschijnt, is het probleem meestal groter dan één klein scheurtje.
Dat maakt lekkages bij bitumen daken verraderlijk: wat je ziet is bijna nooit de plek waar het water binnenkomt.
Bitumen vormt een waterdichte huid, maar onder die laag liggen isolatie en soms oudere dakbedekking. Als water daar eenmaal tussen zit, kan het zich horizontaal verplaatsen. Het zoekt de weg van de minste weerstand en komt soms meters verder pas naar beneden.
In plaatsen als Zaltbommel, Tiel en Oss zien we regelmatig dat de zichtbare lekkage niets te maken heeft met de plek waar de dakbedekking is beschadigd. Dat is precies waarom het opsporen van daklekkages zo belangrijk is bij platte daken.
De meeste lekkages ontstaan bij naden, doorvoeren, opstanden en afvoeren. Dat zijn de plekken waar het dak moet aansluiten op andere materialen en waar beweging en spanning samenkomen. Ook veroudering speelt een rol: naarmate bitumen harder wordt, ontstaan sneller scheuren.
Die veroudering en de samenhang met andere daklagen wordt uitgebreider uitgelegd in plat dak met bitumen: opbouw, levensduur en wat er in de praktijk misgaat.
In de Betuwe en rond Arnhem zien we dat lekkages soms pas opvallen wanneer isolatie en houten constructies al nat zijn. Bitumen laat geen water door, dus het vocht blijft vaak opgesloten tot het ergens een uitweg vindt.
Wie twijfelt of zijn dak al eerder water heeft vastgehouden, krijgt daar vaak alleen zekerheid over via een preventieve dakinspectie.
Een lekkage kan soms lokaal worden gerepareerd, bijvoorbeeld bij een losse naad of beschadigde doorvoer. Maar als het water zich al onder het dak heeft verspreid, is alleen het dichtmaken van de zichtbare opening meestal niet genoeg.
In plaatsen als Maurik, Andelst en Zetten zien we dat lekkages na een oppervlakkige reparatie soms terugkomen, simpelweg omdat de echte bron niet is aangepakt.
Zodra een lekkage is verholpen, is het belangrijk om te begrijpen waarom hij is ontstaan. Anders herhaalt het probleem zich vaak. Dat bredere perspectief wordt verder uitgewerkt bij afvoeren en waterafvoer op een plat dak.
Kan een lekkage vanzelf stoppen?
Nee. Het water blijft zijn weg zoeken zolang de oorzaak niet is weggenomen.
Waarom zit de natte plek niet onder de scheur?
Omdat water onder de dakbedekking horizontaal kan stromen voordat het naar binnen komt.
Is elke lekkage zichtbaar van buiten?
Nee. Veel schade zit onder de toplaag en is niet direct te zien.
Kan ik een lekkage tijdelijk afdichten?
Soms wel, maar dat voorkomt niet dat water zich verder verspreidt onder het dak.
Hoe weet ik of mijn dak al langer lekt?
Dat blijkt vaak uit natte isolatie of schimmelplekken binnen, maar inspectie geeft het duidelijkste beeld.