Wie overweegt een schoorsteen te verwijderen, denkt meestal eerst aan de technische kant: sloopwerk, dakherstel en mogelijke lekkages. Toch speelt er nog een ander aspect mee dat vaak pas laat wordt meegenomen: de vraag of er een vergunning nodig is. Dat is geen eenvoudige ja-of-nee-vraag, omdat het sterk afhangt van het type woning en de manier waarop de schoorsteen wordt verwijderd.

Wanneer is er meestal géén vergunning nodig?

In veel gevallen is voor het verwijderen van een schoorsteen geen vergunning nodig. Dat geldt vooral wanneer het gaat om een reguliere woning en de schoorsteen geen invloed heeft op de draagconstructie van het huis. Ook het verwijderen tot dakniveau valt vaak onder vergunningsvrij bouwen, mits het uiterlijk van de woning niet ingrijpend verandert.

Gemeenten hanteren hierbij landelijke richtlijnen, maar hebben wel ruimte om lokaal aanvullende eisen te stellen. Daarom kan wat in de ene gemeente zonder vergunning mag, elders net anders worden beoordeeld.

Situaties waarin een vergunning wél nodig kan zijn

Er zijn ook duidelijke uitzonderingen. Bij monumentale panden of woningen in een beschermd stads- of dorpsgezicht is vrijwel altijd toestemming nodig. In zulke gevallen wordt een schoorsteen gezien als onderdeel van het historische aanzicht van het gebouw.

Daarnaast kan een vergunning vereist zijn wanneer de schoorsteen onderdeel uitmaakt van een dragende constructie. Het verwijderen daarvan kan invloed hebben op de stabiliteit van het pand, wat verder gaat dan regulier onderhoud of herstelwerk.

Volledig verwijderen versus tot dakniveau

De manier waarop een schoorsteen wordt verwijderd, speelt een belangrijke rol in de vergunningplicht. Verwijderen tot dakniveau wordt vaak gezien als een beperkte ingreep, zolang het dak netjes wordt hersteld en het aanzicht van de woning niet wezenlijk verandert.

Bij volledige verwijdering, waarbij ook binnenshuis wordt gesloopt, neemt de kans op vergunningsplicht toe. Zeker als er constructieve aanpassingen nodig zijn, kan de gemeente eisen stellen of aanvullende documentatie vragen.

In de pillarpagina Schoorsteen verwijderen wordt uitgebreider ingegaan op deze verschillende vormen van verwijderen en de gevolgen daarvan voor dak en woning.

Hoe zit het met meldingsplicht?

Ook als er geen vergunning nodig is, kan er soms sprake zijn van een meldingsplicht. Dat betekent dat je de gemeente informeert over de werkzaamheden, zonder dat er een formele vergunning wordt aangevraagd. Dit komt vooral voor bij grotere ingrepen of bij twijfelgevallen.

Een melding biedt duidelijkheid vooraf en voorkomt discussies achteraf, bijvoorbeeld bij verkoop van de woning of controle door de gemeente.

Onzekerheden en grijze gebieden

Niet elke situatie past netjes binnen de regels. Soms is het onduidelijk of een schoorsteen dragend is, of of het uiterlijk van de woning voldoende verandert om vergunningplichtig te zijn. In zulke gevallen is het verstandig om dit vooraf te laten beoordelen.

Een korte check bij de gemeente of via het Omgevingsloket kan veel onzekerheid wegnemen. Het voorkomt dat werkzaamheden achteraf moeten worden aangepast of zelfs teruggedraaid.

Praktisch advies

Hoewel regelgeving soms complex kan lijken, is het uitgangspunt eenvoudig: hoe ingrijpender de werkzaamheden en hoe groter de impact op constructie of uiterlijk, hoe groter de kans dat een vergunning nodig is. Door dit vroeg in het proces mee te nemen, blijft de focus liggen op het werk zelf en niet op administratieve verrassingen.

FAQ

Is een vergunning altijd nodig bij schoorsteen verwijderen?

Nee, bij veel reguliere woningen is geen vergunning nodig, vooral bij verwijderen tot dakniveau.

Geldt dit ook voor oudere woningen?

Oudere woningen vallen niet automatisch onder monumentenzorg. Alleen bij monumenten of beschermde gezichten gelden strengere regels.

Wat als ik twijfel over de draagconstructie?

Dan is het verstandig om dit te laten beoordelen, bijvoorbeeld door een specialist of via de gemeente.

Kan de gemeente achteraf ingrijpen?

Ja, als werkzaamheden niet volgens de regels zijn uitgevoerd, kan de gemeente handhavend optreden.

Waar kan ik dit controleren?

Via het Omgevingsloket of rechtstreeks bij de gemeente kan worden nagegaan of een vergunning of melding nodig is.